Thứ Hai, 5 tháng 11, 2018

Nửa Thế Kỷ Việt Nam


Nửa Thế Kỷ Việt Nam 
(Thân mến tặng nhà văn Song Nhị với 
bút ký - tự truyện cùng tên)

Sông Gianh, Bến Hải, Thái Bình Dương 
mỗi con nước chia cội nguồn mấy nẻo 
mỗi mảnh đất chia lòng người mấy đoạn 
nửa thế kỷ Việt Nam chưa trọn một ngày vui

tiếng vỡ của dòng sông chia quê hương Nam, Bắc 
tiếng vỡ của đại dương chia dân tộc trong, ngoài 
tiếng vỡ của tình người xé tim đau lắm nỗi 
nửa thế kỷ Việt Nam thương nhớ bồi hồi 

vai miền Trung gánh hai đầu tủi nhục 
tủi miền Bắc dân lầm than cơ cực 
nhục miền Nam quân thổn thức đầu hàng 
trước một kẻ thù tàn bạo vô lương 

những cánh đồng miền Bắc, những đồi núi Trung Nam 
nếu đào lên thiếu chi là xương thịt 
của những người dân vô tội chết oan 
do bọn cuồng nô chém giết lấp vùi  

nửa thế kỷ Việt Nam, nửa thế kỷ ngậm ngùi 
mỗi ngọn núi, mỗi dòng sông chứa bao lần nước mắt 
của hằng triệu người di cư bỏ Bắc vào Nam 
của hằng triệu người gian nan vượt biển 

họ đi về đâu - trên khắp mặt địa cầu 
đi tìm tự do thoát vòng xiềng xích 
nuôi lớn cháu con nhắc nhớ cội nguồn 
không phải để buồn, bi thương thống hận 
mà để cùng nhau làm đẹp lại quê hương 

như thuở tiền nhân mở lòng dựng nước 
thuở của cha ông sau trước kiêu hùng .
đã vì non sông quên mình chiến đấu 
đã vì tình người không tiếc máu xương 

nửa thế kỷ Việt Nam mấy ngàn trang sử 
chứa cả vinh quang, chứa cả điêu tàn 
chứa tội hận thù, chứa tình bất tử 
vào mỗi tháng tư ngẫm nhìn quá khứ 
nửa thế kỷ Việt Nam - nửa thế kỷ thật buồn! 

xin mặt trời gọi niềm tin thức dậy 
xin loài người giúp Việt Nam quê tôi 
không còn nghe tiếng vỡ của dòng sông 
không còn nghe tiếng vỡ của tình người 
chỉ nghe tiếng quốc ca đáp lời sông núi 
hàng triệu người dưới bóng cờ thiêng 
đi gieo hạt trên ba miền nước đợi!

Cao Nguyên


@


Half A Century of Vietnam
(To writer Song Nhị, who wrote a book with the same title)

The rivers Gianh, Bến Hải, the Pacific ocean
Each source of water divides the country’s roots into several directions
Each piece of land divides the people’s hearts into many segments
Half a century of Vietnam without a complete day of joy.

The breaking sound of the river divides the homeland into the South and the North
The breaking sound of the ocean divides the people into two regions : inside and outside
The breaking sound of the human conscience tears the heart into pieces
Half a century of Vietnam – my heart filled with longings, regrets, and sorrow

Central Vietnam bears the two axes of grief and shame
Grief for the North as the people live in hardship without enough food to eat
Shame for the South as the soldiers wept and startled by the order to surrender
before a cruel and heartless enemy

The plantation fields of the North, the hills of the Central
If we dig them up, there will be lots and lots of skeletons 
of those innocent people who die unjustly
at the hands of the maniacal soldiers 
who killed and buried them in mass.

Half a century of Vietnam, half a century of heartbreaks
Each mountain, each river contains millions of tears
of millions of people leaving the North for the South
of millions of people daring the dangerous sea and pirates in small boats.

Where are they going? They spread throughout the whole globe
To escape the chains of communism, to seek freedom
They raise their children to remember their ancestral roots
Not to be distressed or filled with anger
But to come together and help rebuild a beautiful motherland

Like the times our ancestors first build the country
Our ancestors were heroic and proud
For the homeland, for their fellowmen, 
They go into battle to defend the country
with the noble spirit of Sacrifice in their hearts.

Half a century of Vietnam with thousands of history pages
Containing glories as well as devastations
Containing inhuman crimes, but also immortal Love and Compassion
Every April, I think about the past
Half a century of Vietnam – half a century so very, very sad!

Please let the shining sun wakes up the belief in goodness
The world, please help Vietnam, my homeland,
So Vietnam no longer hear the breaking sound of the river
No longer hear the breaking sound of Human Conscience
Only hear the music of the national anthem replying to the patriotic spirit
with millions of people under the sacred flag
ready to march to plain the seeds of Love and Compassion in the North, the Central, and South.

English translation by Vuong Thanh


Thứ Ba, 30 tháng 10, 2018

Hịch Tướng Sĩ


Hịch Tướng Sĩ
Tướng  Trần Hưng Đạo
Ta thường nghe:
Kỷ Tín đem mình chết thay, cứu thoát cho Cao Đế;
Do Vu chìa lưng chịu giáo, che chở cho Chiêu Vương;
Dự Nhượng nuốt than, báo thù cho chủ;
Thân Khoái chặt tay để cứu nạn cho nước.
Kính Đức một chàng tuổi trẻ, thân phò Thái Tông thoát khỏi vòng vây Thái Sung;
Cảo Khanh một bầy tôi xa, miệng mắng Lộc Sơn, không theo mưu kế nghịch tặc.
Từ xưa các bậc trung thần nghĩa sĩ, bỏ mình vì nước, đời nào chẳng có ?
Ví thử mấy người đó cứ khư khư theo thói nhi nữ thường tình
Thì cũng đến chết hoài ở xó cửa, sao có thể lưu danh sử sách
Cùng trời đất muôn đời bất hủ được ? 

Các  ngươi
Vốn dòng võ tướng, không hiểu văn nghĩa,
Nghe những chuyện ấy nửa tin nửa ngờ.
Thôi việc đời trước hẵng tạm không bàn.
Nay ta lấy chuyện Tống, Nguyên mà nói:
Vương Công Kiên là người thế nào ?
Nguyễn Văn Lập, tỳ tướng của ông lại là người thế nào ?
Vậy mà đem thành Điếu Ngư nhỏ tày cái đấu
Đương đầu với quân Mông Kha đường đường trăm vạn,
Khiến cho sinh linh nhà Tống đến nay còn đội ơn sâu! 

Cốt Đãi Ngột Lang là người thế nào ?
Xích Tu Tư tỳ tướng của ông lại là người thế nào ? 
Vậy mà xông vào chốn lam chướng xa xôi muôn dặm đánh quỵ quân Nam Chiếu trong khoảng vài tuần,
Khiến cho quân trưởng người Thát đến nay còn lưu tiếng tốt!
Huống chi, ta cùng các ngươi sinh ra phải thời loạn lạc,
Lớn lên gặp buổi gian nan.
Lén nhìn sứ ngụy đi lại nghênh ngang ngoài đường,
Uốn tấc lưỡi cú diều mà lăng nhục triều đình;
Đem tấm thân dê chó mà khinh rẻ tổ phụ.
Ỷ mệnh Hốt Tất Liệt mà đòi ngọc lụa để phụng sự lòng tham khôn cùng;
Khoác hiệu Vân Nam Vương mà hạch bạc vàng, để vét kiệt của kho có hạn.
Thật khác nào đem thịt ném cho hổ đói, tránh sao khỏi tai họa về sau.

Ta thường
Tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối,
Ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa;
Chỉ giận chưa thể xả thịt, lột da, ăn gan, uống máu quân thù;
Dẫu cho
Trăm thân ta phơi ngoài nội cỏ,
Nghìn thây ta bọc trong da ngựa,
Cũng nguyện xin làm. 

Các ngươi
Ở lâu dưới trướng, nắm giữ binh quyền,
Không có mặc thì ta cho áo;
Không có ăn thì ta cho cơm.
Quan thấp thì ta thăng tước;
Lộc ít thì ta cấp lương.
Đi thủy thì ta cho thuyền; đi bộ thì ta cho ngựa.
Lâm trận mạc thì cùng nhau sống chết;
Được nhàn hạ thì cùng nhau vui cười.
So với
Kiên đãi kẻ tỳ tướng, Ngột Lang đãi người phụ tá, nào có kém gì?

Nay các ngươi
Ngồi nhìn chủ nhục mà không biết lo;
Thân chịu quốc sỉ mà không biết thẹn.
Làm tướng triều đình đứng hầu quân man mà không biết tức; 
Nghe nhạc thái thường đãi yến sứ ngụy mà không biết căm.
Có kẻ lấy việc chọi gà làm vui; có kẻ lấy việc cờ bạc làm thích.
Có kẻ chăm lo vườn ruộng để cung phụng gia đình;
Có kẻ quyến luyến vợ con để thỏa lòng vị kỷ.
Có kẻ tính đường sản nghiệp mà quên việc nước;
Có kẻ ham trò săn bắn mà trễ việc quân.
Có kẻ thích rượu ngon; có kẻ mê giọng nhảm.
Nếu bất chợt có giặc Mông Thát tràn sang
Thì cựa gà trống không đủ đâm thủng áo giáp của giặc;
Mẹo cờ bạc không đủ thi hành mưu lược nhà binh.
Vườn ruộng nhiều không chuộc nổi tấm thân ngàn vàng; 

Vợ con bận không ích gì cho việc quân quốc.
Tiền của dẫu lắm không mua được đầu giặc;
Chó săn tuy hay không đuổi được quân thù.
Chén rượu ngọt ngon không làm giặc say chết;
Giọng hát réo rắt không làm giặc điếc tai.
Lúc bấy giờ chúa tôi nhà ta đều bị bắt, đau xót biết chừng nào!
Chẳng những thái ấp của ta không còn
Mà bổng lộc các ngươi cũng thuộc về tay kẻ khác;
Chẳng những gia quyến của ta bị đuổi
Mà vợ con các ngươi cũng bị kẻ khác bắt đi;
Chẳng những xã tắc tổ tông ta bị kẻ khác giày xéo
Mà phần mộ cha ông các ngươi cũng bị kẻ khác bới đào;
Chẳng những thân ta kiếp này chịu nhục đến trăm năm sau tiếng nhơ khôn rửa, tên xấu còn lưu, 
Mà gia thanh các ngươi cũng không khỏi mang danh là tướng bại trận.
Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi muốn vui chơi thỏa thích,
Phỏng có được chăng ? 

Nay ta bảo thật các ngươi:
Nên lấy việc "đặt mồi lửa dưới đống củi nỏ" làm nguy;
Nên lấy điều "kiềng canh nóng mà thổi rau nguội" làm sợ.
Phải huấn luyện quân sĩ, tập dượt cung tên,
Khiến cho
Ai nấy đều giỏi như Bàng Mông,
Mọi người đều tài như Hậu Nghệ,
Có thể bêu đầu Hốt Tất Liệt dưới cửa khuyết,
Làm rữa thịt Vân Nam Vương ở Cảo Nhai.
Như thế chẳng những thái ấp của ta mãi mãi vững bền
Mà bổng lộc các ngươi cũng suốt đời tận hưởng;
Chẳng những gia thuộc ta được ấm êm giường nệm,
Mà vợ con các ngươi cũng trăm tuổi sum vầy; 

Chẳng những tông miếu ta được hương khói nghìn thu
Mà tổ tiên các ngươi cũng được bốn mùa thờ cúng;
Chẳng những thân ta kiếp này thỏa chí,
Mà đến các ngươi, trăm đời sau còn để tiếng thơm;
Chẳng những thụy hiệu ta không hề mai một,
Mà tên họ các ngươi cũng sử sách lưu truyền.
Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi không muốn vui chơi,
Phỏng có được không ? 

Nay ta chọn lọc binh pháp các nhà hợp thành một tuyển, gọi là Binh Thư Yếu Lược.
Nếu các ngươi
Biết chuyên tập sách này, theo lời ta dạy bảo, thì trọn đời là thần tử;
Nhược bằng khinh bỏ sách này, trái lời ta dạy bảo thì trọn đời là nghịch thù. 

Vì sao vậy ?
Giặc Mông Thát với ta là kẻ thù không đội trời chung,
Mà các ngươi cứ điềm nhiên không muốn rửa nhục, không lo trừ hung, lại không dạy quân sĩ,
Chẳng khác nào quay mũi giáo mà xin đầu hàng, giơ tay không mà chịu thua giặc.
Nếu vậy, rồi đây, sau khi dẹp yên nghịch tặc,
Để thẹn muôn đời, há còn mặt mũi nào đứng trong cõi trời che đất chở này nữa ?

Cho nên ta viết bài hịch này để các ngươi hiểu rõ bụng ta. 
( Bản dịch từ Hán Việt của Ngô Tất Tố) 

@

Proclamation to the Officers 
General Trần Hưng Đạo 

I have often heard:
Ky Tin sacrificed his life to save the emperor Cao
Do Vu took a spear in his back to protect King Chieu
Du Nhuong swallowed coal to avenge his master
Than Khoai cut off his arm to help save the country
Kính Dức, a young man, shielded Thai Tong to escape Thai Sung’s siege
Cao Khanh, a distant subject, scolded An Lu Shan, and will not follow the traitor’s plan
Since the olden days, the faithful ones have sacrificed their lives for their countries.
Every generation has these faithful stoics. 
Supposing if those persons just lead mundane lives, 
Then they will each die inside a corner of their houses,
How can they leave their names on silk and bamboo
To live forever with the earth and the sky. 

You are descendants of warrior families, and not well-versed in literature
On hearing these stories, you are half-believing, half-doubting
Okay, the deeds of the old days, we will not discuss
Now, I will talk about those in the Song and Tang Dynasties
Who was Vuong Cong Kien?
Who was his lieutenant, Nguyen Van Lap?
They were the ones who defended the Dieu Ngu fortress
Against Mong Kha’ immense army counting over hundred thousand of men
Thus, the Song people still hold deep gratitude for them. 

Who was Cot Dai Ngot Lang?
Who was Xich Tu Tu, his lieutenant?
They were the ones who brave the hardships of crossing hundreds of miles through sickening land to beat down the Nam Chieu army in a few weeks
Thus, their names still live on in the hearts and minds of the Mongolian people
You and I were born in times of troubles
Growing up when the Motherland in danger
We see the enemy ambassadors swaggering on the roads
They bend their owlish tongues to insult our Court
Despicable as dogs and goats, but they dare to humiliate our high officials
Supported by Kublai Khan, they demand jade and silk to satisfy their bottomless greed
Putting on the title as King of Van Nam, they demand silver and gold, to empty our limited treasures
It’s no different than to give meat to a hungry tiger, and not the way to avoid future disaster. 

I often, at dining time, forget to eat, and in the middle of the night, beat on the pillow
My stomach entrails painful like it’s being torn to shreds, my tears falling profusely
I’m angered at not being able to cut the meat, tear the skin, eat the liver, drink the blood of our enemies
Even if I have to die a hundred times and my body left on the grass,
Or a thousand times my body wrapped in the horse’s skin
I still vow to do it. 

You have been under my command for a long while
You don’t have clothing, I give you clothing
You don’t have food to eat, I give you rice
Officers of low rank, I promote to higher rank
You have little compensation, I give you raise
You go by water, I give you boats,
You go by land, I give you horses
On the battlefront, we share the same dangers
When at leisure, we often laugh together
Compared with Cong Kien treating his officer, 
and Ngot Lang, his assistant, 
my treatment for you is nothing less. 

Now, you sit and watch your master humiliated but do not know worry
You suffered national humiliation but not feeling ashamed
Being an officer but standing as servant to the enemy soldier and do not get angry
Listen to the music played for the enemy ambassadors and not know anger
Some of you enjoy chicken fights, some enjoy the gambling games 
Some tend their farms to serve their families
Some long for their wives and children 
Some work on their businesses, but forget their national duties
Some are infatuated with hunting to the point of neglecting military exercises
Some like good wine, some love singing
But if the Mongolian enemies suddenly invade our country
Then the rooster’s sharp claws are not enough to pierce the enemy’s armor 
The gambling tricks not enough to implement military strategies
Lot of farms not enough to exchange for a life that’s worth a thousand gold pieces 

Busy with wife and daughter not of any use to national security
Lot of money but still not enough to buy an enemy’s head
Hunting dog although good, cannot chase away the enemies
Sweet wine cannot make an enemy die of drunkenness
Melodious, singing voice cannot deafen an enemy
Then at that time, when we are captured, how bitterly painful would that be!
Not only will my fief no longer exist
But your home will belong to another
Not only members of my family will be driven out
But you wives and children will be taken by others
Not only the tombs of my ancestors will be stamped upon
But the graves of your ancestors will also be dug up
Not only will I be put into shame for many generations
with my honor and name sullied and tarnished, 
But you will also bear the shame of being defeated 
Then at that time, even if you want to enjoy life 
Is it possible? 

Now, I will tell you in all frankness:
Take the business of “putting the fire under a pile of firewood” as serious
Train your soldiers. Have them practice shooting arrows
until everyone’s as good as Bang Mong or talented like Hau Nghe
Then we can hang Tat Liet’s head at the Imperial Gate
And make mince meat of the king of Van Nam at Cao Nhai
Then not only my fief will be safe forever
But, your privileges will be sustained your whole life
Not only my family can enjoy life’s comforts
But you too, can also spend your old age with your wives and children. 

Not only will my ancestral graves be maintained for thousand of years, 
But your ancestors will also be venerated throughout the four seasons
Not only,I will have my aspirations satisfied in this life
But you also, will be praised for hundreds of generations afterward 
Not only my title will be immortalized
But your names will also be recorded in the history books
Then at that time, even if you do not want to enjoy life,
Is that possible ? 

Now, I select the strategies of many military strategists, and make into one book, called “Principles of Military Strategies” .
If you will conscientously study this book, listen to my teachings, then you will be my true comrade-in-arms
But if you look down on this book, and ignore what I teach, then you are my enemies. 

Why is that?
The Mongolian invaders and us are the enemies that cannot live under the same sky
If you do not want to wash off the shame, eradicate evil, if you do not teach your soldiers,
This’s not different from turning the spear and begging for surrender, raising empty hands to yield to the enemies
If then, after that, when we have wiped away the enemies.
Your names will be dishonored for many generations. How can you have any face to stand in this word?

So now, I write this proclamation to let you all clearly understand my thoughts. 

(English translation by Vuong Thanh)


Thứ Ba, 23 tháng 10, 2018

Hành Trình Tìm Tự Do


Theo thông báo từ Liên minh Bưu chính thế giới (UPU), bức thư của em Nguyễn Thị Thu Trang 15 tuổi, học sinh lớp 9B, trường THCS Nguyễn Trãi tại huyện Nam Sách, Hải Dương (năm học 2015 - 2016) đã xuất sắc vượt qua hàng trăm bức thư của các thí sinh đến từ nhiều quốc gia trên thế giới để giành giải Nhất quốc tế cuộc thi Viết thư quốc tế UPU lần thứ 45. Quý Bạn đoc để suy ngẫm . Bài viết rất cảm động và đáng đọc. Một học sinh VN đã được bình chọn hay nhất trong số 190 quốc gia tham tại Đại Hội Liên Minh Bưu Chính thế Giới lần thứ 25 vừa diễn ra tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Hẳn chúng ta con nhớ cách nay hơn nửa năm khi phong trào vượt biển tỵ nạn chiến tranh đã diễn ra tại Điạ Trung Hải. Trong bối cảnh đó báo chí đã chụp được hình của cậu bé Aylan Kudi 3 tuổi người Syria năm chết trên bờ biển Điạ Trung Hải. Đó cùng là nguồn cảm hứng cho Nguyễn Thị Thu Trang học sinh lớp 9 của VN viết bức thư dự thi.
Nhìn lại VN sau biến cố 1975 thì cuộc ra đi tìm Tự Do của quân dân Miền Nam còn thê thảm gấp trăm lần như vậy. Có thể nói thời gian đó hằng ngày đã có hằng trăm trẻ thơ VN đã chết như Aylan Kudi. Nhưng lúc đó vì chưa có internet cho nên Thế Giới chỉ biết phần nào tội ác của CSVN.
Thành quả này cuả cháu Thu Trang đã phản ánh tội ác của CSVN đối với quân dân Miền Nam trong 2 thập niên 80 và 90.
Tại phiên bế mạc Đại hội Liên minh Bưu chính Thế giới (UPU) lần thứ 26 tại Istanbul - Thổ Nhĩ Kỳ vừa diễn ra, em Nguyễn Thị Thu Trang học sinh lớp 9B trường THCS Nguyễn Trãi, huyện Nam Sách, Hải Dương (năm học 2015-2016) đã đọc bức thư hay nhất thế giới do em viết trước đại diện 190 quốc gia.
Từ chủ đề cuộc thi viết thư quốc tế UPU lần thứ 45 "Hãy viết một bức thư cho chính mình năm 45 tuổi", Thu Trang đã hóa thân thành cậu bé Aylan Kurdi - người thiệt mạng trên bờ biển Bodrum, Thổ Nhĩ Kỳ trong chuyến vượt biển cùng gia đình để viết thư cho chính mình vào năm 45 tuổi.
Lời kể của cậu bé Aylan Kurdi trên Thiên Đường, là giấc mơ của Nguyễn Thị Thu Trang về một thế giới không còn bạo lực, không còn cảnh con người phải xua đuổi nhau, dồn nhau xuống biển không chỉ lay động lòng người mà còn gây được ấn tượng rất mạnh với tất cả hội đồng chấm
thi quốc tế vòng chung kết.
Xuất sắc vượt qua 980.000 thí sinh khác đến từ nhiều quốc gia, Thu Trang đã chính thức trở thành quán quân quốc tế của cuộc thi viết thư quốc tế UPU 45. Em vinh dự được Tổng giám đốc UPU trao giải Nhất quốc tế cuộc thi viết thư quốc tế UPU lần thứ 45 diễn ra hôm qua.Thu Trang cũng đã đọc toàn văn bức thư của mình trước hàng trăm đại biểu đến từ gần 190 quốc gia tham dự Đại hội vào chiều qua tại Istanbul.
Đánh giá rất cao việc hóa thân thành cậu bé Aylan Kurdi của Thu Trang, Tổng giám đốc UPU, Bishar A. Hussein cho biết bức thư của học sinh Việt Nam đã khiến tất cả mọi người đều bất ngờ và xúc động. Đặc biết là việc lựa chọn nhân vật để hóa thân thành chính mình vào năm 45 tuổi.
Ông Bishar A. Hussein cũng rất vui mừng khi ngày nay các em ở lứa tuổi học sinh, trong đó có Việt Nam vẫn đề cao sức mạnh của những bức thư viết tay trong thời đại công nghệ thông tin và kỹ thuật số đang phát triển rất mạnh mẽ. “Sự quan tâm được đem vào một bức thư tay được viết chăm chút và gửi đi là khác biệt so với việc được đưa vào những phương thức giao tiếp điện tử mà chúng ta đang lệ thuộc vào trong xã hội kỹ thuật số phát triển hiện nay” Tổng giám đốc UPU Bishar A. Hussein cho biết thêm.
Trong Lễ trao giải Nhất Quốc tế- Huy Chương Vàng UPU 45, sau đôi lời phát biểu cảm nghĩ bằng tiếng Anh, Trang đã có cơ hội đọc lại bức thư (bằng tiếng mẹ đẻ)- tác phẩm giúp em (và cũng là giúp Việt Nam) giành chiến thắng cao nhất năm 2016 tại cuộc thi này.
Em chậm rãi, diễn cảm đọc lại bức thư trước hàng trăm Đại biểu Đại diện cho gần 200 Quốc gia trên khắp hành tinh. Không ai có thể nghĩ Thu Trang lại xúc động đến như vậy. Sau khi Trang đọc xong bức thư, toàn Thể Đại biểu Đại hội có mặt trong buổi lễ đã đồng loạt đứng dậy, cả Hội nghị rào rào những tiếng vỗ tay không ngớt, nhiều đại biểu còn rơi nước mắt xen lẫn những nụ cười cảm phục hướng về cô gái 15 tuổi đến từ đất nước châu Á xa xôi…
* Nguồn : Liên minh Bưu chính Thế giới (UPU)

Hiệp Định Hòa Bình Paris 1973

Hiệp Định Hòa Bình Paris 1973 còn hiệu lực không?

Hiệp Định Hòa Bình Paris được ký kết ngày 27 tháng giêng năm 1973 nhằm mang lại hòa bình và quyền tự quyết cho người dân miền Nam, qua đó họ có thể lựa chọn thể chế chính trị, lựa chọn những người nắm chính quyền của đất nước. Tuy nhiên sau khi ký kết xong, đợi quân đội Hoa Kỳ rút lui theo tinh thần hiệp định, cộng sản Bắc Việt cưỡng chiếm miền Nam bằng vũ lực.

Bắc Việt lý luận rằng họ cần phải giải phóng miền Nam thống nhất đất nước, nhưng trên thực tế họ áp đặt một chế độ độc tài sắt máu, cướp của, giết người dân miền Nam, đặt cả miền Nam trong vòng bắt bớ, giết chóc, máu lửa hận thù đi ngược lại tinh thần hiệp định Paris.

Cộng sản Bắc Việt tưởng rằng làm như thế là qua mặt được người dân miền Nam và cộng đồng quốc tế đang lúc chán ghét chiến tranh vào thời điểm đó. Tuy nhiên, Trời hại kẻ gian ! Hiệp định Paris không có ngày hết hạn và vì bị cưỡng chế, chính quyền Việt Nam Cộng hòa cũng không chết. Cho đến ngày hôm nay hiệp định Hòa Bình Paris vẫn còn là một cái thòng lọng đang thắt vào cổ bọn cộng sản vô thần.

Để tìm hiểu về hiệp định Paris, chúng ta phải tìm hiểu ba văn kiện đã được ký kết riêng lẻ nhưng bổ túc cho nhau:

- Hiệp Định Hòa Bình Paris ký ngày 27 tháng 1 năm 1973.
- Định ước quốc tế do Liên Hiệp Quốc và 12 nước trọng tài ký kết ngày 3 tháng 2 năm 1973.
- Public Law 93559 của Hoa Kỳ, ký kết ngày 30 tháng 9 năm 1974.

Những văn bản này có thể xem chi tiết theo link dưới đây: 
Trong khuôn khổ bài viết này, chúng tôi chỉ trình bày những nét chính của ba văn kiện nói trên.

@

1. Hiệp Định Hòa Bình Paris 1973:
Hiệp Định Hòa Bình Paris 1973 được ký kết ngày 27 tháng 1 năm 1973, gồm có 9 chương 23 điều và không có ngày hết hạn.. Bốn bên đã ký vào Hiệp định Paris là Hoa Kỳ, Cộng sản Bắc Việt, Việt Nam Cộng Hòa và Mặt trận Giải phóng Miền Nam. Cần phải ghi chú là Mặt trận Giải phóng Miền Nam chỉ là một sản phẩm do Cộng sản Bắc Việt đẻ ra để làm phương tiện xâm chiếm miền Nam.

- Điều 5 quy định rằng trong vòng 60 ngày các lực lượng ngoại nhập phải rút lui khỏi Miền Nam.

- Điều 9: người dân miền Nam được quyền tự quyết trong việc bầu cử chính quyền theo thể thức tự do dân chủ. Các nước ngoài không được áp đặt thể chế chính trị hay cá nhân với người dân miền Nam.

- Điều 11: Thực hiện hòa giải dân tộc, xóa bỏ thù hận, cấm mọi hành động trả thù. Các quyền tự do căn bản của người dân được tôn trọng nhưng tự do ngôn luận, tự do tôn giáo, tự do cư trú...

Việt cộng đã vi phạm gần như mọi điều khoản mà họ đã ký kết. Sau khi Hoa Kỳ rút quân về nước, Bắc Việt tấn công tiến chiếm miền Nam áp đặt chế độ độc tài đặt toàn thể nước Việt Nam dưới ách thống trị của Đảng cộng sản Việt Nam. Lúc đầu họ khoe khoang rằng họ lợi dụng tình thế khi Mỹ rút quân về, họ họp Bộ Chính Trị lại và quyết định tiến chiếm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Nhưng về sau họ thấy nói như vậy là bị hố, vi phạm trầm trọng Hiệp định Paris, nên họ không còn khoe khoang như thế nữa.

2. Định ước Quốc tế bảo đảm thực thi Hiệp định Paris
Định ước Quốc tế bảo đảm thực thi Hiệp định Paris được ký kết ngày 2 tháng 3 năm 1973 dưới sự chủ tọa của Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc và được 12 nước trọng tài ký kết để biến Hiệp định Paris thành Hiệp định mang tính chất quốc tế không phải chỉ là của Hoa Kỳ và Việt Nam. 12 nước đã ký kết vào Hiệp định là Canada, Anh, Pháp, Hoa Kỳ, Hungary, Ba Lan, Indonesia, Việt Nam Cộng hòa, Liên Xô, Trung cộng, Bắc Việt và Mặt trận Giải phóng Miền Nam.

Tổng cộng có chín điều trong định ước quốc tế này, với nội dung phát biểu tôn trọng, cổ súy Hiệp định Paris, tôn trọng quyền tự quyết của dân tộc Việt Nam. Đặc biệt điều 7 cho biết rằng khi cần tái họp Hiệp Định Paris có hai cách khác nhau:

a- Hoa Kỳ và Bắc Việt cùng yêu cầu.
b- 6 trong số 12 nước ký kết cùng yêu cầu.

Theo sự hiểu biết của người viết thì cho đến ngày hôm nay đã có 5 nước đồng ý tái họp Hiệp định Paris đó là Anh, Pháp, Canada, Indonesia và Việt Nam Cộng Hòa. Người ta chỉ cần một nước nữa là Hoa Kỳ đồng ý là Hiệp định Paris sẽ được tái hợp.

3. Ðạo luật Hoa Kỳ Public Law 93559:
Ðạo luật Hoa Kỳ Public Law 93559 là một đạo luật của Hoa Kỳ do quốc hội ký kết ngày 30 tháng 9 năm 1974, sau khi nhận thấy cộng sản Bắc Việt vi phạm trầm trọng Hiệp định Paris và tấn công Miền Nam.. Ðây là một đạo luật dài liên quan tới nhiều vấn đề . Những  điều 34 của đạo luật này liên quan tới Việt Nam.

Ðiều 34 của đạo luật này phát biểu để giảm thiểu sự đau khổ của người dân Đông Dương và thiết lập Hòa Bình thật sự trong khu vực, Quốc hội HK khẩn khoản yêu cầu Tổng thống, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao thi hành các việc sau đây:
- điều 1, 2, 3: ...
- điều 4: tái họp Hiệp định Paris để thi hành đầy đủ các điều khoản đã ký kết ngày 27 tháng 1 năm 1973 cho mọi phe nhóm có mâu thuẫn ở Việt Nam.

Như vậy Quốc hội Hoa Kỳ đã có luật yêu cầu tái họp Hiệp định Paris nhưng chưa được Hành Pháp thi hành mà thôi.

4. Chính phủ Việt Nam Cộng hòa chưa chết. 
Trên nguyên tắc chính phủ Việt Nam Cộng hòa phải cáo chung sau khi Hiệp định Paris được thi hành trọn vẹn, sau khi người dân miền Nam có cơ hội bầu cử Chính phủ cho riêng mình. Tuy nhiên, vì cộng sản Bắc Việt cưỡng chiếm miền Nam vào năm 1975, chà đạp lên Hiệp định Paris, cho nên chính phủ Việt Nam Cộng hòa chưa chết. Ðó là một chính phủ pháp định của miền Nam Việt Nam. Sau năm 1975 thủ tướng Nguyễn Bá Cẩn ra hải ngoại, có đại diện cho miền Nam nạp hồ sơ Trường Sa Hoàng Sa lên Liên Hiệp Quốc.

Ngày nay tuy thủ tướng Nguyễn Bá cẩn đã qua đời, nhưng những người trong nội các của ông vẫn còn. Người dân Việt Nam cần phải giúp đỡ những vị này để chính phủ Việt Nam Cộng hòa vẫn mang tính chất liên tục và pháp định.

5. Kết luận 
Sau khi ký kết Hiệp định Paris năm 1973, cộng sản Bắc Việt đã chà đạp lên Hiệp định Paris, tiến chiếm miền Nam, cướp mất cơ hội của người dân miền Nam được sống trong hòa bình và trong thể chế tự do dân chủ. Tội ác này của cộng sản Việt Nam không che dấu được ai và Hiệp định Paris cho đến ngày hôm nay vẫn còn hiệu lực.

Ngày nay tình hình biển Đông càng ngày càng trở nên sôi động. Trung cộng lấn lướt các nước nhỏ, muốn chiếm biển Đông để làm của riêng mình. Tổng thống Trump có thể phải dùng tới Hiệp Định Paris để giải quyết vấn đề, để hóa giải hiệp đồng bán nước và cướp nước của Việt cộng và Trung cộng.

Người Việt Cộng Hòa cần phải lập một chính phủ Pháp định để tạo thế đứng hợp pháp cho mình. Đảng Cộng Sản phải rút lui khỏi Miền Nam và bọn Trung cộng phải trả lại Hoàng Sa và Trường Sa cho Việt Nam. Theo sự phân định lãnh thổ trước năm 1975, chỉ có miền Nam Việt Nam mới có hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Tóm lại, nếu được sử dụng đúng cách, Hiệp định Paris có thể mang lại độc lập, hoà bình, tự do dân chủ cho miền Nam Việt Nam trước và sau đó cho cả đất nước Việt Nam.

San Jose, ngày 21 tháng 10, năm 2018,
Trần Long,

Thứ Năm, 2 tháng 8, 2018

Giới Thiệu Tuyển Tập “Mưa Nắng Bên Đời” Của Yên Sơn


Hắn cứ sống với sức sống vươn lên trong cái ảo tưởng, mơ hồ như một người khách lạ. Hắn luyến tiếc quá tuổi thanh xuân cho nên rất ít khi hắn công nhận là hắn đã đứng bên kia một nửa cuộc đời! Hắn không sợ già nhưng hắn không muốn chấp nhận. Chưa làm được việc gì nên trò nên trống mà đã già rồi thì nghe… thê thảm lắm!
Đó chính là tâm sự của Yên Sơn.
Đọc đoạn này, hẳn nhiều người trong chúng ta cảm thấy chạnh lòng. Chúng ta, ở đây, là những người đã quá nửa đời người, tức quá tuổi 50!
Nhìn lại quãng đời thanh xuân ấy, mấy ai không cảm thấy buồn. Biết bao ước vọng tuổi trẻ không thành, rồi cuộc sống cơm áo gạo tiền cứ cuốn đi… cuốn đi. Dù đó là những người may mắn được sinh ra ngay tại nước Mỹ này, cũng không mấy ai đạt được ước nguyện tuổi trẻ.
Nhưng Yên Sơn không sinh ra tại đất nước tự do và giàu có Hiệp Chủng Quốc, ông sinh ra tại một mảnh đất nghèo nàn. Tuổi trẻ của Yên Sơn là tuổi trẻ ngập tràn khói lửa. Khi nhìn lại mình, Yên Sơn tâm sự:
Có thể trong chiến tranh khốc liệt xưa kia, hắn đã không thể sống hết mình, sống buông thả như bao nhiêu người khác. Hắn đã sống một cuộc sống mà người đời thường cho là mẫu mực, nề nếp vì hắn tự nguyện đánh ván bài “được ăn cả, ngã về không”, có nghĩa là nếu số phận an bài cho hắn sẽ làm được gì trong đời thì nhất định không thể chết bất tử được. Hắn lo xây dựng tương lai trước sự ra đi vội vã của bạn bè hàng ngày; hắn cố bồi đắp cho tương lai trong những hoang tàn, đổ nát, khốc liệt của chiến tranh…
Yên Sơn – như hàng hàng lớp lớp thanh niên – đã cầm súng chiến đấu để bảo vệ cuộc sống của chính ông và của hàng triệu đồng bào miền Nam trước làn sóng xâm lược tàn khốc của phương Bắc!
Yên Sơn và hàng hàng lớp lớp người lính Việt Nam Cộng Hòa luôn luôn tâm nguyện rằng:
Nếu có chết cũng nên chọn cái chết oai hùng trong sự thanh bạch bản thân để trả ơn tác tạo của mẹ cha, và để lại cho những người thân yêu niềm thương mến và hãnh diện.
Những đoản văn ở trên, được trích trong: “Những Khởi Đầu Của Một Gã Tha HươngMột truyện ngắn trong tuyển tập Mưa Nắng Bên Đời của Yên Sơn.
Về tuyển tập này, nhà văn Nguyễn Mạnh An Dân, cựu Chủ tịch Trung Tâm Văn Bút Nam Hoa Kỳ đã có nhận xét như sau:
Mưa Nắng Bên Đời, đề tựa của tác phẩm tự nó đã hé lộ, nhưng không thể nói hết những gì tác giả muốn gởi gắm. Đời lắm sắc màu, đời trăm hướng rẽ, có đầy rẫy khổ đau và hạnh phúc. Cũng có thể có những lúc tràn ngập tiếng cười, phủ phê hạnh phúc; cũng có thể có những lúc u ám màu đen, nhầy nhụa nước mắt. Tuy nhiên, mưa nắng trong tác phẩm của Yên Sơn  dòng đời của một thanh niên Việt Nam thế hệ trên dưới thập niên 1940  không chỉ là những buồn vui, những hạnh phúc, những khổ đau mang tính cá nhân mà dòng đời đó đã gắn liền với những bi kịch của một đất nước, những thảm họa của cả một dân tộc, có kiên cường chiến đấu, có anh dũng hy sinh, có tự hào hãnh diện, nhưng cũng có chua cay bi uất, có cả u uẩn lưu lạc…
U uẩn lưu lạc của Yên Sơn gắn liền với bi kịch của đất nước.
Ta bỏ đời ta sống đời người khác
Kể từ khi giặc phương Bắc tràn vào
Tránh được đòn thù, ôm chặt nỗi đau
Nơi viễn xứ, 28 năm, thậm khổ
28 năm biết bao nhiêu giông tố
Rớt xuống đời, vướng từng bước chân qua
Đất bỗng gần hơn, trời mỗi lúc một xa
Nợ cơm áo nặng hơn tình quê cũ
(Tầm Gửi  – 4/2003)
Nhưng, Yên Sơn – như một người đàn ông, một người chiến sĩ, và hơn hết, một người có học võ – đã không cho phép mình được tỏ ra yếu đuối trước nghịch cảnh, trước kẻ thù.
Nhưng, trong những giờ phút lặng lẽ đêm giao thừa, người chiến binh ngày nào không ngăn được nỗi niềm u uẩn trào dâng.
Đêm giao thừa, tôi gạo bài, trả nợ
Áo cơm đời này: sớm học, chiều thi
Kiến thức ABC ngẫm có ích gì
Mà căng mắt, mà miệt mài khuya sớm
Pháo vẫn nổ ầm vang như xung trận
Nghe buồn ơi… ngày xưa cũ hiện về
Giao thừa nào… rừng núi với sơn khê
Ngồi đốt lửa chia nhau từng điếu thuốc
(Tôi Với Giao Thừa)
Thời sinh tiền, Horace đã để lại một câu nói bất hủ: Không Có Bài Thơ Nào Được Viết Ra Từ Kẻ Chỉ Uống Nước Lã (No Poem Was Ever Written By A Drinker of Water). Qua những vần thơ Yên Sơn, ta mới thấy thấm thía câu nói của nhà thi bá La Mã. Những ai sống an nhàn, bình yên, chắc chắn không thể viết được những dòng thơ khiến người đọc dù không từng uống chung chén đắng cũng phải thinh lặng, để lòng tràn ngập nỗi chua xót, ngậm ngùi.
Tuy nhiên, thơ dù hay đến đâu, cũng không thể diễn tả hết những điều phong phú của cuộc sống. Mà… Yên Sơn lại là một người có đời sống rất phong phú. Như Nguyễn Mạnh An Dân đã mô tả như sau:
Kẻ ly hương vẫn phải gượng đứng vững trên đôi chân của mình bước tới, có vinh, có nhục, có buồn, có vui và ánh sáng đã bắt đầu le lói. Kẻ ly hương lần hồi xa rời những nông trại hoang vắng nắng cháy da người, những công việc chân tay luôn đẫm mồ hôi, những hãng xuởng ầm ầm tiếng máy để bước vào đại học, học đại… và bước vào những văn phòng nhiều người mơ ước.
Và dòng đời vẫn tiếp tục trôi theo hướng lạc quan, công việc ổn định và thăng tiến… xe mới, nhà sang, gia đình đoàn tụ đông vui, ấm áp. Hoài bão tiếp nối tinh thần võ thuật Thần Phong, niềm hãnh diện của Không Quân Việt Nam, đã thành tựu với một võ phái uy tín và tỏa sáng.
Yên Sơn với hai bàn tay trắng trong những ngày đầu tiên, với kiếp làm công, ông đã cố gắng học tiếp để trở thành kỹ sư, và rồi ông tiếp tục niềm đam mê thời trẻ để mở ra Võ Đường Thần Phong. Cuộc đời ông là những thăng trầm, những biến động mà ngôn ngữ thơ không thể kể hết. Do vây, Yên Sơn đã quyết định ghi lại với ngôn ngữ văn. Đó chính là nguyên do sự có mặt hôm nay của tuyển tập truyện ngắn Mưa Nắng Bên Đời.
Tuyển tập Mưa Nắng Bên Đời gồm có 21 truyện ngắn với những tựa đề như sau:
Giấc Mơ Phi Công / Diễm Xưa / Một Mẩu Chuyện Xưa / Chuyện Tình Mùa Chinh Chiến / Phi Vụ Cuối Cùng Của Một Tinh Long / Ra Đi Về Phía Mặt Trời Lặn / Những Khởi Đầu Của Một Gã Tha Hương / Nỗi Buồn Chiêm Dân / Đường Về Ôi Quá Dài / Một Chút Mặt Trời Trong Nước Lạnh / Một Thoáng Hương Xưa / Khúc Khuỷu Dòng Đời / Tiễn Con Đi Chiến Trường Iraq / Những Ngày Hạnh Phúc Ngắn Ngủi / Thằng Lính Trở Về / Đi Tìm Quá Khứ / Bỏ Qua Một Cơ Hội / Thêm Một Bất Ngờ / Sứ Mệnh Tinh Thần / Những Điều Chưa Nói / Muốn Nối Một Nhịp Cầu.
Chỉ qua những đề tựa này, ta thấy được một Yên Sơn – Người Văn bên cạnh một Yên Sơn – Người Thơ.
– Phảng phất đâu đó hình ảnh anh chàng phi công… đa tình! Như trong Diễm Xưa / Chuyện Tình Mùa Chinh Chiến
– Rồi hình ảnh của một gã thất cơ lỡ vận, ngơ ngác trên xứ người như trong Những Khởi Đầu Của Một Gã Tha Hương / Nỗi Buồn Chiêm Dân
– Và hình ảnh một người cha tận tụy, như trong Tiễn Con Đi Chiến Trường Iraq.
– Ta cũng sẽ thấy cả một Yên Sơn hóm hỉnh, đầy lạc quan, như trong Bỏ Qua Một Cơ Hội / Thêm Một Bất Ngờ.
Khi viết về tình yêu – đặc biệt là tình yêu của tuổi xế chiều – Yên Sơn không ngần ngại nhìn thẳng vào đáy sâu trái tim con người. Tâm tưởng của nhân vật Tuấn trong truyện ngắn Thêm Một Bất Ngờ, có thể thấy được ở rất nhiều người trong chúng ta.
Kể từ khi liên lạc lại, lúc nào Tuấn cũng ước mong hoàn cảnh đẩy đưa cách nào đó để chàng có thể gặp lại nàng. Đã có mấy cơ hội mà không bắt kịp vì cứ ngần ngừ, cứ lo sợ vu vơ. Tuấn đâm ra thích nghiền ngẫm, ngân nga bản nhạc tình “Một Lần Nào Cho Tôi Gặp Lại Em” của nhạc sĩ Vũ Thành An dù chàng không ưa mấy tư cách của vị nhạc sĩ này. Nhưng phải công nhận lời ca tha thiết quá, chàng có cảm tưởng như nhạc sĩ đã viết giùm tâm sự của chàng mặc dù không hoàn toàn đúng hết.
“Một lần nào cho tôi gặp lại em, xem đôi môi đó đến nay còn hồng. Một lần nào cho tôi gặp lại em…” nhưng không nhất thiết phải là “rồi thiên thu sẽ là nhung nhớ”. Vì đời em giờ sắp vàng chín và đời anh cũng sắp tàn úa. Chàng bâng khuâng tự hỏi, “dòng đời nào đưa em đi về đâu, sao không ghé qua đây một lần”, và “dòng đời nào đưa tôi đi về đâu những bến bờ xưa cũ đã mờ!”. Muốn bắt được cơ hội người ta phải sẵn sàng, đằng này cả chàng và nàng đều lưỡng lự khi đứng trước cơ hội nên… ước muốn vẫn luôn là ước muốn […]
Sau bữa ăn tối, Tuấn ngồi vào computer tính viết email trả lời nhưng không biết sao trong lòng thấy lưỡng lự. Sự quan tâm của nàng dành cho Tuấn và những người thân yêu trong lúc hoạn nạn quả thật đáng trân trọng. Hồi âm cho nàng chỉ là chuyện đương nhiên để chứng tỏ phép xã giao, lịch sự cần thiết giữa người với người… nhưng sao khó quá!
Có lẽ Tuấn sợ chính tấm lòng của mình hơn là ai hết. Rõ ràng nàng đang cô đơn rất cần bè bạn. Rõ ràng nàng vẫn nhớ nghĩ đến Tuấn… Dù tấm lòng người Mỹ có phóng khoáng hơn người Á châu trong cách thể hiện tình cảm; dù đã xa mặt cách lòng nhau một thời gian hơn nửa đời người… nhưng sao 42 năm đã qua với một cuộc tình rất ngắn ngủi mà ngọn lửa tình vẫn cứ âm ỷ cháy trong tim của cả hai người, chỉ sợ một cơn gió vô tình thổi qua sẽ lại bùng cháy, nguy hiểm biết bao! Nguy hiểm bởi vì Tuấn đang có một gia đình hạnh phúc. Nguy hiểm bởi cả hai tâm hồn đều lãng mạn như nhau.
Lời văn như xuyên thấu tim người, nhưng phảng phất đâu đó một nụ cười nhẹ nhàng như thể người viết muốn bày tỏ một cảm thông, một quan hoài, tới những dằn vặt rối reng của trái tim vốn dĩ rất phức tạp.
Và rồi, câu chuyện “Nàng Và Chàng” ra sao?
Elle Et Lui” là tựa đề của truyện ngắn kể lại chuyện tình của nữ sĩ George Sand với nhà thơ Alfret de Musset. Liệu người đàn ông Tuấn có như nhà thơ đa tình viết cho nàng những dòng thơ lãng mạn? Và rồi, liệu nàng có trả lời chàng với lời thơ không những lãng mạn hơn mà còn rất… thẳng thừng, là hai chữ: “Đêm Nay”?
Phần hấp dẫn ấy, xin mời tìm đọc trong truyện ngắn Thêm Một Bất Ngờ.
Trong 21 tựa đề vừa kể trên, hẳn nhiều người sẽ tò mò về cái tựa “Một Chút Mặt Trời Trong Nước Lạnh”?
Truyện bắt đầu với những tình tiết bỏng cháy da thịt:
Trên đường lái xe về nhà, đầu óc hắn tự nhiên thấy bâng khuâng, xao xuyến. Hắn lướt nhẹ mấy ngón tay trên môi, cảm tưởng những nụ hôn nồng nàn còn để lại dấu vết, mùi hương con gái còn lẩn quất đâu đây. Nhớ vòng tay ôm của cô nhỏ, nhớ cảm giác của những đường cong áp chặt vào người! Đang lan man tơ tưởng, mỉm cười với bóng tối bắt đầu phủ xuống con phố buồn, lòng hắn bỗng nhiên quặn thắt! Từ trong tiềm thức một hình ảnh thân thiết hiện lên với đôi mắt đẫm lệ buồn! Hắn tự vả vào má hắn thật đau khi chạnh lòng nghĩ tới Ngọc Anh, niềm ân hận lan tràn. Hắn tự xỉ vả hắn… ôi con người bội bạc làm sao! Hắn nghĩ ngay đến câu ngạn ngữ “xa mặt cách lòng” mà thấy đau nhói trong tim! Hắn thốt thành lời: “Ngọc Anh ơi cho anh xin lỗi!”
Thế nhưng, gã con trai không chỉ bị giằng xé giữa những mối tình, bởi vì Hắn là một gã con trai thời chiến, một gã con trai vốn đa tình, nhưng cuối cùng… “tình non sông vẫn nặng”.
Thình lình, súng nổ ran tứ phía. Hắn chạy thục mạng vì giặc Cộng rượt nà sau lưng. Càng lúc càng đuối sức! Trong đầu hắn cái chết cứ lởn vởn. Phải chi còn được khẩu súng! Hắn vô cùng tuyệt vọng nhưng nhất định không đầu hàng địch quân. Hắn tiếc khẩu Ruleau P.38 đã rớt mất khi nào không biết. Lúc đầu chạy với hắn còn có mấy thằng bạn, tới lúc này thì không còn bóng dáng nào cả khi hắn quay lại sau lưng. Khoảng cách của hắn và lũ giặc càng lúc càng thu ngắn, nhất là bầy chó dữ truy đuổi gắt gao! Hắn hoảng hốt dừng lại trước vực thẳm! Thế là hết! Không suy nghĩ gì thêm, hắn nhắm mắt nhảy xuống cùng lúc nghe tiếng súng nổ đùng đùng đùng…
Un peu de soleil dans l’eau froide” – Một chút mặt trời trong nước lạnh” của Yên Sơn là thế đó, nào đâu chỉ có ái tình nam nữ theo kiểu Sagan. Cũng là Mặt Trời, cũng là Nước Lạnh, nhưng với người-con-nước-Việt đó là những chuỗi mộng mị không ngơi về một quê hương xa xăm…
Yên Sơn viết:
Hắn trở vào giường cố dỗ giấc ngủ trở lại mà có được đâu! Cái trận chiến nội tâm quái đản cứ làm hắn miên man đắm chìm trong suy tư. Những yêu dấu Saigon đua nhau về khắc khoải.
Một Chút Mặt Trời Trong Nước Lạnh – Ánh nắng nhỏ bé lấp lánh trên mặt hồ lạnh lẽo chỉ làm tăng thêm cảm giác buốt giá.
Nhưng, Đông rồi qua, Xuân sẽ về. Nước lạnh không còn lạnh nữa mà thành ấm áp. Yên Sơn – người lính gãy súng nhưng không đầu hàng, chưa bao giờ đầu hàng – luôn luôn giữ vững Niềm Tin.
Tôi có ba đứa con đều chào đời ở Mỹ quốc,
mang ba cái tên đầy hoài vọng, quyết tâm.
Giữa chốn thị phi tôi vẫn kiên nhẫn, âm thầm
đem nhiệt huyết và tấm lòng thành những mong phục vụ.
Trong thao thức tôi biết rằng vẫn chưa tròn, chưa đủ
nên mãi tự hỏi lòng
biết có làm được gì cho thế hệ mai sau?
Hay cho đến cuối đời cũng chỉ có niềm đau
Của kẻ thua cuộc phải sống xa lìa quê hương gấm vóc.
(Thao Thức – trong Tập Thơ: Cho Quê Hương–Tôi–Và Tình Yêu)
Tất cả những thao thức của một người lính Việt, của một người con đất Việt, được Yên Sơn đưa vào thơ, đưa vào văn. Tất cả những điều ấy đã được nhà văn Nguyễn Mạnh An Dân đúc kết trong lời nhận xét sau đây:
Tôi đã nhiều lần coi Yên Sơn đánh võ, nhiều lần nhìn bàn tay dũng mãnh đánh về phía trước với ý chí quyết thắng của một dũng sĩ. Tôi đã từng nhiều lần nghe giọng nói run run đầy xúc động khi nhắc về Mẹ như một đứa trẻ thơ phát ra từ một người đã ở tuổi làm ông của các cháu nội ngoại. Tôi đã nhiều lần nhìn đôi mắt u uẩn buồn như sẵn sàng trào lệ khi Yên Sơn nói về những ngày chinh chiến, về những người bạn không bao giờ còn trở về, và tôi cũng đã từng nhiều lần nhìn khuôn mặt cương quyết, nhìn ánh mắt rực lửa khi Yên Sơn nói về những tội ác và những quyết tâm tranh đấu cho tổ quốc, cho đồng bào mình. Tôi đã từng đùa đùa, thật thật gọi Yên Sơn là người có bàn tay sắt với trái tim lụa. Trái tim lụa ấy đã từng tuôn trào những vần thơ mượt mà chuyên chở biết bao tình ý, trái tim lụa đó cũng từng khiến nhiều tâm hồn mơ màng bay bổng theo từng âm điệu réo rắt của dòng nhạc Yên Sơn. Có thể lắm, trái tim lụa của Yên Sơn sẽ đưa chúng ta vào một thế giới khác trong những trang sách.
Mưa Nắng Bên Đời – đó là thế giới của Yên Sơn, nhưng đó cũng là thế giới của biết bao người Việt tha hương luôn luôn hướng về Quê Mẹ mến yêu.
Trịnh Bình An
(Tháng Tư –
Ngày Quốc Hận
lần thứ 43)