Nửa Thế Kỷ Việt Nam
(Thân mến tặng nhà văn Song Nhị với
bút ký - tự truyện cùng tên)
Sông Gianh, Bến Hải, Thái Bình Dương
mỗi con nước chia cội nguồn mấy nẻo
mỗi mảnh đất chia lòng người mấy đoạn
nửa thế kỷ Việt Nam chưa trọn một ngày vui
tiếng vỡ của dòng sông chia quê hương Nam, Bắc
tiếng vỡ của đại dương chia dân tộc trong, ngoài
tiếng vỡ của tình người xé tim đau lắm nỗi
nửa thế kỷ Việt Nam thương nhớ bồi hồi
vai miền Trung gánh hai đầu tủi nhục
tủi miền Bắc dân lầm than cơ cực
nhục miền Nam quân thổn thức đầu hàng
trước một kẻ thù tàn bạo vô lương
những cánh đồng miền Bắc, những đồi núi Trung Nam
nếu đào lên thiếu chi là xương thịt
của những người dân vô tội chết oan
do bọn cuồng nô chém giết lấp vùi
nửa thế kỷ Việt Nam, nửa thế kỷ ngậm ngùi
mỗi ngọn núi, mỗi dòng sông chứa bao lần nước mắt
của hằng triệu người di cư bỏ Bắc vào Nam
của hằng triệu người gian nan vượt biển
họ đi về đâu - trên khắp mặt địa cầu
đi tìm tự do thoát vòng xiềng xích
nuôi lớn cháu con nhắc nhớ cội nguồn
không phải để buồn, bi thương thống hận
mà để cùng nhau làm đẹp lại quê hương
như thuở tiền nhân mở lòng dựng nước
thuở của cha ông sau trước kiêu hùng .
đã vì non sông quên mình chiến đấu
đã vì tình người không tiếc máu xương
nửa thế kỷ Việt Nam mấy ngàn trang sử
chứa cả vinh quang, chứa cả điêu tàn
chứa tội hận thù, chứa tình bất tử
vào mỗi tháng tư ngẫm nhìn quá khứ
nửa thế kỷ Việt Nam - nửa thế kỷ thật buồn!
xin mặt trời gọi niềm tin thức dậy
xin loài người giúp Việt Nam quê tôi
không còn nghe tiếng vỡ của dòng sông
không còn nghe tiếng vỡ của tình người
chỉ nghe tiếng quốc ca đáp lời sông núi
hàng triệu người dưới bóng cờ thiêng
đi gieo hạt trên ba miền nước đợi!
Cao Nguyên
@
Half A Century of Vietnam
(To writer Song Nhị, who wrote a book with the same title)
The rivers Gianh, Bến Hải, the Pacific ocean
Each source of water divides the country’s roots into several directions
Each piece of land divides the people’s hearts into many segments
Half a century of Vietnam without a complete day of joy.
The breaking sound of the river divides the homeland into the South and the North
The breaking sound of the ocean divides the people into two regions : inside and outside
The breaking sound of the human conscience tears the heart into pieces
Half a century of Vietnam – my heart filled with longings, regrets, and sorrow
Central Vietnam bears the two axes of grief and shame
Grief for the North as the people live in hardship without enough food to eat
Shame for the South as the soldiers wept and startled by the order to surrender
before a cruel and heartless enemy
The plantation fields of the North, the hills of the Central
If we dig them up, there will be lots and lots of skeletons
of those innocent people who die unjustly
at the hands of the maniacal soldiers
who killed and buried them in mass.
Half a century of Vietnam, half a century of heartbreaks
Each mountain, each river contains millions of tears
of millions of people leaving the North for the South
of millions of people daring the dangerous sea and pirates in small boats.
Where are they going? They spread throughout the whole globe
To escape the chains of communism, to seek freedom
They raise their children to remember their ancestral roots
Not to be distressed or filled with anger
But to come together and help rebuild a beautiful motherland
Like the times our ancestors first build the country
Our ancestors were heroic and proud
For the homeland, for their fellowmen,
They go into battle to defend the country
with the noble spirit of Sacrifice in their hearts.
Half a century of Vietnam with thousands of history pages
Containing glories as well as devastations
Containing inhuman crimes, but also immortal Love and Compassion
Every April, I think about the past
Half a century of Vietnam – half a century so very, very sad!
Please let the shining sun wakes up the belief in goodness
The world, please help Vietnam, my homeland,
So Vietnam no longer hear the breaking sound of the river
No longer hear the breaking sound of Human Conscience
Only hear the music of the national anthem replying to the patriotic spirit
with millions of people under the sacred flag
ready to march to plain the seeds of Love and Compassion in the North, the Central, and South.
English translation by Vuong Thanh
